Handgebaren maken om je boodschap te versterken

Handgebaren maken om je boodschap te versterken

Als je effectief wilt presenteren, is het niet genoeg om de informatie feitelijk te bespreken. Je moet je boodschap ondersteunen met non-verbale technieken, zoals handgebaren.

Sjaak Baars en Bas Andeweg zijn communicatieonderzoekers van de TU Delft. Zij merken dat zowel professionele als beginnende sprekers “zich zorgen maken over de manier waarop ze overkomen: moet ik stilstaan of juist niet? Welke gebaren moet ik maken of juist vermijden?” 1 Daarom onderzoeken ze de mate waarin handgebaren je als spreker kunnen helpen om je boodschap te versterken.

Handgebaren maken: drie voordelen

Volgens de onderzoekers kan het in je voordeel werken om je verhaal met je handen te ondersteunen. Allereerst kom je natuurlijker, dynamischer en positiever over als je handgebaren maakt. Daarnaast kunnen gebaren je helpen om abstracte informatie concreter te maken voor je publiek. Bovendien onthouden je toehoorders je verhaal vaak beter als je ritmische handbewegingen maakt. 2

Overigens zijn gebaren niet de heilige graal. Ingewikkelde handgebaren zijn bijvoorbeeld niet effectiever dan simpele handbewegingen. Verder spelen andere factoren, zoals mimiek, intonatie en houding, ook een rol. Het is moeilijk vast te stellen in hoeverre die factoren de effectiviteit van een presentatie beïnvloeden. 3

Vier tips voor effectieve handbewegingen

Of je nu wilt of niet: je zult iets moeten doen met je handen terwijl je spreekt. Hieronder vind je vier tips om effectieve handgebaren te maken als spreker.

1. Maak ritmische handgebaren

Ritmische gebaren versterken de effectiviteit van je presentatie. Zorg ervoor dat ze gebaren het ritme van je spraak volgen, waardoor belangrijke momenten meer opvallen. Je kunt bijvoorbeeld je wijsvinger opsteken als je een belangrijk punt maakt.

2. Gebruik betekenisvolle gebaren

Met betekenisvolle gebaren kun je abstracte informatie verduidelijken. De handgebaren zijn immers direct gekoppeld aan de inhoud die je overbrengt. Laat je handen dus omhoog bewegen als je spreekt over groei, maak een cirkelbeweging als je over een proces praat en gebruik je vingers als je opsommingen maakt. Deze gebaren kunnen wat theatraal overkomen, maar ze verhogen het begrip en de aandacht als je ze goed balanceert. Soms is het zelfs goed als je iets overdreven uitbeeldt, net zoals je dat met woorden kunt doen.

3. Stroomlijn gebaren, stem en mimiek

Je presentatie wint aan overtuigingskracht als je handgebaren, stem en expressie een samenhangende boodschap uitdragen. Dit staat bekend als het principe van congruente communicatie. Vertel je een inspirerend verhaal? Weerspiegel die inspiratie dan non-verbaal. Hoort de inhoud van je presentatie tot verontwaardiging te leiden? Straal die verontwaardiging dan uit met alles wat je hebt. Het hoeft geen theatervoorstelling te worden, maar een beetje drama kan geen kwaad.

4. Beperk het aantal gebaren dat je maakt

Als je te veel handgebaren maakt, kan dat de aandacht afleiden van de inhoud. Gebruik ze dus bewust wanneer ze een duidelijk doel dienen en bijdragen aan je boodschap, maar wees niet bang om je armen en handen rust te geven als ze geen inhoudelijke functie hebben. Op zulke moment moet je er vooral voor zorgen dat je verhaal op zichzelf boeiend genoeg is.

Ben jij je bewust van je handgebaren?

Handgebaren kunnen een positieve impact hebben op je presentatie. Er is tijd voor nodig om de juiste gebaren in te laten slijten. Pas de bovenstaande tips toe, oefen ermee en vraag feedback. Zo kun je op de langere termijn je gebaren verfijnen en je effectiviteit als spreker vergroten.

Bronnen

  1. Baars, S. en Andeweg, B. (2019). “‘Wapper wat meer met je handen’: De invloed van gebaren op retentie en sprekerswaardering bij een informatieve presentatie.Tijdschrift voor Taalbeheersing, 41 (1), p. 4. ↩︎
  2. Baars, S. en Andeweg, B. (2019). “‘Wapper wat meer met je handen’: De invloed van gebaren op retentie en sprekerswaardering bij een informatieve presentatie.” Tijdschrift voor Taalbeheersing, 41 (1), p. 11. ↩︎
  3. Baars, S. en Andeweg, B. (2019). “‘Wapper wat meer met je handen’: De invloed van gebaren op retentie en sprekerswaardering bij een informatieve presentatie.” Tijdschrift voor Taalbeheersing, 41 (1), p. 5. ↩︎

TAGS

Lees ook deze gerelateerde artikelen

Als je een boodschap effectief wilt overbrengen, moet je een presentatie helder structureren, de juiste formuleringen kiezen en de hoofd- en bijzaken van elkaar scheiden.

Presenteren met iemand anders: dat kan een behoorlijke uitdaging zijn. Wij geven je 5 tips om ervoor te zorgen dat jullie duopresentatie een succes wordt. Doorgaans

Soms ontkom je er als spreker niet aan een tekst voor te dragen. Dan krijg je te maken met het verschil tussen schrijftaal en spreektaal.

Meer tips over presenteren nodig?
Ben je toe aan de volgende stap als spreker? Wil jij jezelf verbeteren op alle gebieden die er tijdens presentaties toe doen? En wil je dat op een grondige manier aanpakken? Lees Presenteren: de ultieme gids voor sprekers, onze longread vol theorie, tips en technieken over presentatievaardigheden – inclusief een handig formulier om jezelf te analyseren.
Lees de ultieme presenteergids over presenteren

Indruk maken.

In de spotlights. Op de werkvloer. Voor de camera.

Ontvang maandelijks nieuwe inzichten over presentatievaardigheden.
Je kunt je altijd uitschrijven. Lees onze privacyverklaring voor meer informatie.
×