Presentatietraining en -coaching voor professionals
Ontvang nu een offerte op maat voor jou en je team

Presentatieangst? Tien strategieën om eraf te komen

Presentatieangst: tien strategieën om eraf te komen

INHOUD

Veel mensen krijgen last van zenuwen als ze voor een groep moeten spreken. Heb jij last van presentatieangst? Wij nemen tien oplossingen met je door.

Mensen spreken de hele dag met elkaar zonder erover na te denken. Maar zodra er een podium en publiek aan te pas komen, daalt de druk neer op hun schouders, gaan hun handen zweten en krijgen ze week gevoel in hun onderbuik: presentatieangst. Dit merkwaardige gegeven valt ook professor Stephen Lucas van de James Madison University op: “Veel mensen die makkelijk spreken in allerlei alledaagse situaties kunnen angstig worden door het idee om voor een groep te moeten spreken.” 1

Presentatieangst: een veelvoorkomend verschijnsel

Presentatieangst is een veelvoorkomend verschijnsel. Twee onderzoekers van de University of Washington en de Southern Illinois University stellen daarom dat in het onderwijs standaard aandacht moet worden besteed aan spreken in het openbaar: “Voor professionals in een breed scala aan sectoren, zoals de juridische wereld, het bankwezen, het onderwijs, politiek en sales, is het absoluut noodzakelijk om helder en bondig te kunnen spreken, anderen effectief te kunnen informeren en overtuigen en mensen te kunnen aansporen tot actie.” 2

Tien oplossingen voor je presentatieangst

Gelukkig kun je je presentatieangst overwinnen door de juiste technieken toe te passen. Hieronder vind je tien tips die je kunt toepassen om van je angst af te komen.

1. Beschouw stress als natuurlijke reactie

Stress is een natuurlijke reactie van je lichaam op spannende situaties. Zodra je dit gegeven omarmt, is het makkelijker om met je presentatieangst om te gaan. Je bent niet raar en doet niets fout als je gestrest raakt: je lichaam maakt simpelweg stoffen aan om je alertheid en concentratie te vergroten. Je kunt de stress op een fysieke manier verminderen, bijvoorbeeld door ademhalingstechnieken toe te passen of door contact te zoeken met anderen.

2. Verdiep je in het onderwerp

Voordat je de presentatie zelf voorbereidt, is het van belang jezelf te verdiepen in het onderwerp waarover je spreekt. Hoe meer je weet over de context, de achtergronden en de doelgroep, des te eenvoudiger het is om over een onderwerp te praten. Daarnaast is het verstandig om je onderwerp klein te houden, zodat je niet het gevaar loopt je hand te overspelen.

3. Bereid je presentatie effectief voor

Presentatieangst heeft vaak te maken met het gevoel niet goed voorbereid te zijn. Dat kun je bijvoorbeeld tegengaan door de kernboodschap helder voor ogen te krijgen voordat je begint met je praatje. Daarnaast is het van belang om over de presentatiestructuur na te denken: hoe strakker je verhaal gestructureerd is, des te overtuigender kun jij je boodschap overbrengen.

4. Oefen in een vertrouwde setting

Oefening baart kunst. Deze universele waarheid geldt zeker voor sprekers met presentatieangst, die vaak voortkomt uit een gebrek aan ervaring. Die vrees neem je weg door je presentatie te oefenen voor een vertrouwd publiek. Als het je lukt om je verhaal voor drie personen te vertellen, dan lukt het ook voor dertien, dertig en uiteindelijk driehonderd mensen.

5. Warm je stem op voordat je gaat spreken

Heb je weleens het gevoel dat je zenuwen door je keel gieren? Dat is een van de lastigste symptomen om mee te dealen als je spreekangst hebt. Gelukkig kun je er goed mee omgaan door je ademhaling onder controle te krijgen en stemoefeningen te doen. Deze twee aspecten zijn niet alleen onlosmakelijk met elkaar, maar ook met lichamelijke en geestelijke ontspanning verbonden.

6. Vraag feedback en neem de presentatie op

Een goede manier om je presentatieangst het hoofd te bieden is door het publiek om feedback te vragen. Dat kun je het beste na afloop van de oefensessie doen, zodat je daarna aan je verbeterpunten kunt werken. Een andere effectieve methode is om jezelf op te nemen en je performance kritisch te analyseren. Dit vergroot je zelfbewustzijn, waardoor je angst automatisch afneemt. In deze longread vind je een formulier om jezelf te analyseren als spreker.

7. Leer omgaan met stiltes

Stilte behoort tot je krachtigste wapens als spreker. Het kan ongemakkelijk zijn om af en toe te pauzeren, maar daarmee geef je luisteraars wel de kans om te laten bezinken wat je gezegd hebt en om zich voor te bereiden op de informatie die gaat komen. Je moet dus leren om de stilte in je voordeel te gebruiken. Dat vereist wat tijd en oefening, maar kan een blijvend effect opleveren.

8. Anticipeer op reacties van je publiek

Besteed in je voorbereiding aandacht aan de reacties die je van het publiek kunt verwachten. Is er een vragenronde? Denk dan vast na over vragen die voor de hand liggen. Kunnen de aanwezigen je op een andere manier feedback geven, bijvoorbeeld door aan te geven dat ze je niet begrijpen? Zorg er dan voor dat je de moeilijkste concepten op een heldere manier kunt uitleggen.

9. Focus op de inhoud en niet op het publiek

Hoe belangrijk het ook is om contact te maken met het publiek: uiteindelijk staat de inhoud centraal. Je moet dus oogcontact maken met de aanwezigen en ze hier en daar bij je presentatie betrekken, maar het heeft geen zin om na te denken over wat zij misschien van je vinden. Het gaat erom dat je boodschap op ze overkomt. Wat ze verder over je denken is irrelevant.

10. Herken en erken je successen

Zoals de Amerikaanse schrijver en presenteertrainer Dale Carnegie ooit zei: “Er zijn altijd drie speeches: één die je voorbereid hebt, één die je geeft en één die je had willen geven.” Perfectie bestaat niet. Het is dus onzinnig om daar naar te streven. In plaats daarvan kun je na afloop beter focussen op wat je goed hebt gedaan. De kans is namelijk groot dat je veel kritischer over jezelf bent dan dat het publiek over je is.

Wil jij van je presentatieangst afkomen?

Presentatieangst is een veelvoorkomend verschijnsel. De milde variant verdwijnt vaak vanzelf naarmate de spreker meer ervaring opdoet. Mocht je aan een ernstigere vorm van presentatieangst lijden, kunnen de bovenstaande strategieën je helpen om er toch mee om te gaan.

Bronnen

  1. Lucas, S.E. (2001). The art of public speaking. New York: McGraw-Hill, p. 9, geraadpleegd op 10 augustus 2020. ↩︎
  2. Docan-Morgan, T. en Nelson, L. (2015). ‘The Benefits and Necessity of Public Speaking Education‘. Public Speaking for the Curious: Why Study Public Speaking, p. 1-16, geraadpleegd op 10 augustus 2020. ↩︎
Lees ook deze gerelateerde artikelen

Als moderne professional breng je regelmatig informatie over op anderen. Lees in deze longread hoe je in elke situatie krachtig, overtuigend en met vertrouwen presenteert.

Zakelijke ontmoetingen vinden tegenwoordig vaak virtueel plaats. In deze longread lees jij als professional hoe je helder en natuurlijk kunt presenteren in een online situatie.

In dit artikel bespreken we het belang van non-verbale communicatie voor jou als spreker. Ook krijg je tips om je non-verbale technieken aan te scherpen.

Indruk maken.

In de spotlights. Op de werkvloer. Voor de camera.

Ontvang maandelijks nieuwe inzichten over presentatievaardigheden.
Je kunt je altijd uitschrijven. Lees onze privacyverklaring voor meer informatie.
×