Presentatietraining en -coaching voor professionals
Ontvang nu een offerte op maat voor jou en je team

Hoe begin je een presentatie?

Hoe begin je een presentatie?

Je hebt ongeveer een minuut de tijd voor het begin van je presentatie. Wij geven zes tips om die eerste zestig seconden optimaal te benutten.

Als je voor een groep staat heb je een minuut om de aandacht van het publiek te trekken, een zekere mate van geloofwaardigheid te bewerkstelligen en je toehoorders te prikkelen door te luisteren. Dat stelt communicatiedeskundige Darlene Price in haar boek Well Said! Presentations and Conversations That Get Results. 1 Je moet efficiënt met je tijd omgaan om deze drie doelen te realiseren.

Je presentatie beginnen: zes tips

Er komt dus veel bij kijken om je presentatie doeltreffend te beginnen. Het kan ongemakkelijk aanvoelen om het woord te nemen. De een heeft de neiging zichzelf direct in te dekken (“Ik heb me niet zo goed voorbereid”), de ander vult alle stiltes op met woorden en weer een ander gaat direct de diepte in. Dat is zonde. Als je een boodschap helder en geloofwaardig wilt overbrengen, is het cruciaal voortvarend van start te gaan. Hieronder vind je zes tips om dat te bereiken.

1. Vertel een verhaal

Het begin van een presentatie (en trouwens ook van een tekst) is onder meer bedoeld om de aandacht te trekken. Onderzoekers van de Universiteit Leiden stellen stellen dat je een sense of urgency bij de toehoorders moet opwekken. 2 Ze moeten het gevoel krijgen dat wat jij vertelt ertoe doet. Dat werkt het beste als ze er iets van zichzelf in herkennen. Dat effect bereik je met storytelling.

Met een verhaal neem je het publiek bij de hand. Mensen die naar een verhaal luisteren, zijn geneigd dat naar hun eigen leven te vertalen. Ze identificeren zich met de degene over wie het verhaal gaat, met als resultaat dat je op hun aandacht kunt rekenen. In deze longread gaan we uitgebreider in op storytelling en het gunstige effect ervan op je presentaties.

2. Stel een vraag

Wil je mensen aan het denken zetten? Dan is het het begin van een presentatie van doorslaggevend belang. Een goede manier om dat te doen is door ze een vraag te stellen. Met een weldoordachte en goed geformuleerde retorische vraag (dus één waarop het antwoord voor zich spreekt) kun je het ze aan het denken zetten en ervoor zorgen dat ze zich achter je scharen.

Als je bijvoorbeeld een presentatie geeft over een innovatieve manier om milieuvervuiling tegen te gaan, kun je beginnen met de vraag: “U wilt toch ook dat uw kinderen in een schone wereld komen te leven?” Waarschijnlijk denkt het grootste deel van je publiek direct: “Ja, dat klopt.” Met andere woorden: je hebt de aandacht te pakken en kunt daar nu op voortborduren: “Dan heb ik u iets interessants te vertellen.”

Overigens moet je ervoor zorgen dat je de vraag zó stelt dat het antwoord daadwerkelijk voor zich spreekt. Een mislukte retorische vraag roept slechts verwarring op – en dat is het laatste wat je aan het begin van je praatje wilt bereiken.

3. Toon een statistiek

Wil je de aandacht trekken? Dan werkt het om te shockeren. Je moet wel goed bedenken hoe je met een dergelijk begin wilt overkomen. Als je een presentatie begint met schokkende informatie, zoals een statistiek, een krantenkop of een claim, moet je opening aan drie voorwaarden voldoen.

Ten eerste moet ze direct gerelateerd zijn aan je verhaal, ten tweede moet ze je publiek ertoe aansporen om te luisteren en ten derde moet ze ervoor zorgen dat je publiek positief op jouw boodschap reageert. Shockeren werkt alleen in je voordeel als je van die drie zaken overtuigd bent.

4. Gebruik een quote

Een quote geeft je de gelegenheid mee te liften op de geloofwaardigheid, gunfactor en populariteit van degene die je citeert. De kunst is dus om de juiste persoon te citeren, liefst iemand die bekend is bij je publiek en zich met hetzelfde onderwerp bezighoudt als jij. Verder moet het citaat zelf relevant zijn en betekenis hebben voor je luisteraars.

Citeren helpt niet alleen om een positieve eerste indruk te maken. Het is ook een goede strategie om je ethos te vergroten. Je zorgt er dus voor dat je publiek jou de autoriteit van een gekwalificeerde spreker toekent. Daarover kun je meer lezen in deze longread.

5. Laat een foto zien

Een foto draagt bij aan de aantrekkingskracht van je presentatie. Een afbeelding vergroot bovendien het begrip en appelleert aan de verbeeldingskracht van je luisteraars, waardoor de informatie beter beklijft. Als je je boodschap al aan het begin van de presentatie blijft hangen, vergroot je de kans op termijn een following te creëren – en dat beogen veel sprekers die regelmatig praatjes geven.

6. Neem een voorwerp mee

Voor een object geldt hetzelfde als voor een foto: je houdt je toeschouwers ermee geboeid. Afhankelijk van het voorwerp kan het daarnaast helpen je punt te benadrukken. Je kunt het object vanaf het begin laten zien, maar pas later ter sprake brengen om de nieuwsgierigheid te wekken. Zorg er dan voor dat je object goed zichtbaar is én dat het verband met de inhoud niet te veel voor de hand ligt. Als object kun je ook een kledingstuk dragen, bijvoorbeeld een t-shirt met een opvallende opdruk of een ketting uit een andere cultuur.

Kun jij doeltreffend een presentatie beginnen?

Er zijn talloze lessen te leren over hoe je een presentatie begint. Belangrijk is om je te blijven realiseren wat ermee wilt bereiken: de aandacht van je toehoorders trekken en ze prikkelen om verder te luisteren.

Lukt het je tevens om geloofwaardig over te komen? Dan heb je het halve werk al gedaan. Hoe je de rest van de klus klaart kun je lezen in onze ultieme gids over presenteren of samen met je collega’s ervaren tijdens de Cursus Presenteren.

Bronnen

  1. Price, D. (2013). Well Said! Presentations and Conversations That Get Results. New York: Gildan Media LLC. ↩︎
  2. Kuenen, J. en M. Wackers (2012). Presenteren: wat werkt echt en wat echt niet? Onderbouwde adviezen over presentatietechnieken. Amersfoort: Communicatiereeks, p. 123. ↩︎
Lees ook deze gerelateerde artikelen

Soms ontkom je er als spreker niet aan een tekst voor te dragen. Dan krijg je te maken met het verschil tussen schrijftaal en spreektaal.

Het is niet makkelijk om als vakspecialist een lezing te geven voor een lekenpubliek. Je moet je kennis bondig, begrijpelijk en boeiend weten te verpakken.

Complexe materie begrijpelijk maken voor je publiek: dat kan een behoorlijke opgave zijn. Met de Minto Pyramid of het piramidemodel kun je informatie helder structureren.

Meer tips over presenteren nodig?
Ben je toe aan de volgende stap als spreker? Wil jij jezelf verbeteren op alle gebieden die er tijdens presentaties toe doen? En wil je dat op een grondige manier aanpakken? Lees Presenteren: de ultieme gids voor sprekers, onze longread vol theorie, tips en technieken over presentatievaardigheden – inclusief een handig formulier om jezelf te analyseren.
Lees de ultieme presenteergids over presenteren

Indruk maken.

In de spotlights. Op de werkvloer. Voor de camera.

Ontvang maandelijks nieuwe inzichten over presentatievaardigheden.
Je kunt je altijd uitschrijven. Lees onze privacyverklaring voor meer informatie.
×