De communicatieve kracht van een glimlach

2 december 2020
12 mei 2026
LEESTIJD: 2 minuten

Glimlachen is een typisch menselijke bezigheid. Wij geven je drie redenen waarom een glimlach zo’n krachtig wapen kan zijn als je spreekt voor een groep.

In 1988 ontdekte de Duitse wetenschapper Fritz Strack dat glimlachen ervoor kan zorgen dat je jezelf beter gaat voelen. Dat hebben we lange tijd geloofd, totdat de resultaten van het onderzoek in 2016 onderuit werden gehaald in een onderzoek van de UvA.

De communicatieve kracht van een glimlach

Toch lijkt er wel degelijk bewijs voor te zijn dat een glimlach positieve effecten kan hebben – niet zozeer op jezelf, maar vooral op anderen. Je kunt er bijvoorbeeld je publiek mee beïnvloeden als spreker, waar we in onze ultieme gids over presenteren nader op ingaan. Maar dan moet je het wel op de goede manier doen.

Niet elke glimlach is hetzelfde

Psycholoog Paul Ekman onderzocht jarenlang het verband tussen emoties en gelaatsuitdrukkingen. In 1993 categoriseerde hij de glimlach in vijf soorten: de neppe, de ongemakkelijke, de verleidelijke, de sarcastische en de oprechte glimlach.

Over de laatste soort schrijft psycholoog Daniel John dat het ‘een rustgevende menselijke handeling’ is ‘met een aanzienlijke therapeutische waarde‘ en ‘met de potentie om intermenselijk contact sterk te verbeteren’.

Hieronder bespreken we drie voordelen die glimlachen heeft voor een spreker.

Drie voordelen van glimlachen: je ziet er aantrekkelijker uit, anderen denken positiever over je en je komt betrouwbaarder over. Bron: Frank en Ekman.

Voordeel 1: je ziet er aantrekkelijker uit

Verschillende studies wijzen uit dat wij andere mensen aantrekkelijker vinden als ze oprecht glimlachen. Er is wel een grens aan die aantrekkingskracht: je moet ervoor zorgen dat je het gedoseerd doet en niet te snel voluit lacht. Het is aantrekkelijker wanneer je niet al je emoties prijsgeeft. Zo blijft er iets te raden over voor degene die naar je kijkt.

Voordeel 2: anderen denken positiever over jou

In 1992 verrichtten drie wetenschappers een studie naar wat zij primitive emotional contagion, dus primitieve emotionele besmetting noemden. Zij ontdekten dat de spiegelhormonen van de mens ervoor zorgen dat wij emoties die anderen uitstralen overnemen. Als iemand naar ons glimlacht, is de kans groot dat we een positiever beeld van die ander krijgen. Dat gebeurt zelfs wanneer we een oprechte glimlach op een billboard zien. Dat is een vorm van neurale koppeling waar we eerder over schreven.

Voordeel 3: je komt betrouwbaarder over

Een glimlach maakt je betrouwbaarder. Dat bleek uit een onderzoek dat drie wetenschappers van de universiteiten van Chicago en Pittsburgh in 2012 uitvoerden. Sterker nog: hoe intenser je glimlacht, des te betrouwbaarder anderen je vinden. Dat heeft een positief effect op je ethos, oftewel je credibility – een van de belangrijkste factoren om anderen te overtuigen.

Dezelfde onderzoekers kwamen erachter dat aantrekkelijkheid ervoor zorgt dat mensen je betrouwbaarder vinden. Daarmee is de cirkel rond: door te glimlachen, vergroot je immers je aantrekkingskracht.

Benut jij de kracht van je glimlach?

De glimlach is een wonderlijk verschijnsel. Als je hem bewust, gedoseerd en op de juiste momenten inzet, heb je een krachtig wapen in handen om je gesprekspartners of je publiek ten positieve te beïnvloeden.

PERSOONLIJKE BEGELEIDING BIJ HET SPREKEN

Met individuele presentatiecoaching werk je gericht aan jouw specifieke uitdagingen en groei je als spreker.

Auteursfoto van Stephan Borggreve
auteur

Stephan Borggreve

De Presenteerschool is een trainingscentrum en een kenniscentrum. Wij delen kennis over alles wat met presenteren te maken heeft. Alle gebruikte bronnen zijn te vinden in onze bibliografie. Over de totstandkoming van onze content lees je meer in de redactionele verantwoording.

Scroll naar boven