Wat betekent de term assonantie?

Wat betekent de term assonantie?

Over de term assonantie valt veel te vertellen. Het is een stijlfiguur die menigeen toepast. Wij bespreken de betekenis, herkomst en relevantie van deze vakterm.

Wie zich in presenteren verdiept, stuit op een grote diversiteit aan vaktermen. Wij lichten deze vaktaal kort en krachtig toe met behulp van woordenboeken en vakinhoudelijke bronnen. Vandaag staat het begrip assonantie centraal.

Assonantie: waar verwijst het naar?

Het zelfstandig naamwoord assonantie is een stijlfiguur. Dat wil zeggen dat je als zender met je taal een stijleffect teweegbrengt bij de ontvanger. De term is ook wel bekend als klinkerrijm, klankrijm of halfrijm. In die drie begrippen schuilt de precieze betekenis van assonantie: het is geen zuiver rijm van zowel klinkers als medeklinkers, maar een vorm waarin alleen de medeklinkers op elkaar rijmen.

Er valt veel voor te zeggen om als spreker de voorkeur te geven aan halfrijm boven zuiver rijm. Als je woorden op elkaar laat rijmen, komen je zinnen al gauw over als een gedicht, als een slogan of als een songtekst. Dat gaat ten koste van je geloofwaardigheid, zeker als je een zakelijke presentatie geeft. Kies je er daarentegen voor om assonantie te gebruiken, dan komt je tekst natuurlijk over terwijl je formuleringen extra pakkend klinken.

Waar komt de term vandaan?

Het Etymologisch woordenboek uit 1997 en de Dikke Van Dale zijn het erover eens dat assonantie in 1824 als leenwoord vanuit het Frans in onze taal terechtgekomen is. 1 Het droeg in dat verband de betekenis halfrijm, waar tegenwoordig dus nog steeds sprake van is. Het Franse equivalent assonance is terug te voeren op het Latijnse woord assonare, dat ‘laten klinken’ betekent.

Waarom is deze term belangrijk?

Als spreker is het niet altijd even belangrijk om tekstvast te zijn. Als je bijvoorbeeld de kwartaalcijfers bespreekt in het managementteam of instructies geeft aan een groep cursisten, gaat het er vooral om dat je boodschap helder overkomt. Er zijn situaties waarin je met je precieze woordkeuze je impact wilt vergroten, bijvoorbeeld als je een speech geeft om een collega te eren of een toespraak houdt waarmee je het publiek wilt inspireren. In zulke situaties kunnen stijlfiguren zoals assonantie ervoor zorgen dat je woorden beter blijven hangen bij de aanwezigen.

Gebruik jij assonantie en andere stijlfiguren?

Als spreker kun je op verschillende manieren omgaan met de taal die je gebruikt. Assonantie kan helpen om je boodschap te verfraaien en pakkender te verpakken. Dat is echter niet voldoende: pas als je de woorden die je kiest goed timet, kun je het publiek ermee in vervoering brengen.

Bronnen

  1. Sijs, N. van der en Veen, P.A.F. van, (1997). Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, Utrecht: Van Dale Lexicografie, geraadpleegd op 3 mei 2022. ↩︎
Lees ook deze gerelateerde artikelen

Je mimiek is een belangrijk aspect van je non-verbale communicatie. Het beïnvloedt namelijk de wijze waarop en intentie waarmee je als spreker een boodschap overbrengt.

Er zijn allerlei presentatietechnieken die je als spreker kunt toepassen om je publiek aan het denken te zetten. De retorische vraag is er één van.

Vind je het lastig buitenstaanders over je werk te vertellen? Sta dan eens stil bij je formuleringen. Misschien gebruik je te veel vaktaal of jargon.

Meer tips over presenteren nodig?
Ben je toe aan de volgende stap als spreker? Wil jij jezelf verbeteren op alle gebieden die er tijdens presentaties toe doen? En wil je dat op een grondige manier aanpakken? Lees Presenteren: de ultieme gids voor sprekers, onze longread vol theorie, tips en technieken over presentatievaardigheden – inclusief een handig formulier om jezelf te analyseren.
Lees de ultieme presenteergids over presenteren

Indruk maken.

In de spotlights. Op de werkvloer. Voor de camera.

Ontvang maandelijks nieuwe inzichten over presentatievaardigheden.
Je kunt je altijd uitschrijven. Lees onze privacyverklaring voor meer informatie.
×